برای دانلود 50تست از بارومتر فیزیک دهم اینجا کلیک کنید

در فیزیک بارومتر اصلا چیه و چه فرقی با مانومتر داره؟

بارومتر دستگاهی برای اندازهگیری فشار هوا (فشار جو) هستش.
فرقش با مانومتر اینه که مانومتر اختلاف فشار بین یه گاز و هوا رو اندازه میگرفت، اما بارومتر مستقیم میاد فشار خود هوا رو اندازه میگیره. یعنی بهجای اختلاف، خودِ عدد فشار جو رو بهت میده!

۲. معروفترین بارومتر چیه؟ (همون جیوه ای!!!!)

معروفترینش بارومتر جیوهایه. شکلش یه لوله شیشهای دراز و بسته است که یک سرهاش بستس و توش پر از جیوهست. این لوله رو وارونه میکنی و میذاری توی یه ظرف پر از جیوه. دیگه تهش بازه که توی ظرف جیوه قرار میگیره.

۳. طرز کار بارومتر (اینو خوب گوش کن!!!!!)

فشار هوا از بالا به جیوه توی ظرف فشار میاره. این فشار باعث میشه جیوه توی لوله بالا بره. هرچی فشار هوا بیشتر باشه، جیوه توی لوله بالاتر میره و هرچی کمتر باشه، پایینتر میاد.
بالاخره یه جایی میرسه که ستون جیوه میایسته و دیگه بالا نمیره. اینجا فشار وارد شده از طرف ستون جیوه (که به خاطر وزنشه) دقیقاً برابر با فشار هواس.

۴. فرمول طلایی بارومتر (همون قبلیه!!!!!)

باز هم همون فرمول دوستداشتنی رو داریم، فقط اینجا دیگه اختلاف فشار نیست، خودِ فشار جو رو حساب میکنیم:

P_جو = ρ × g × h

که توش:

• P_جو: فشار جو (اونی که میخوایم اندازه بگیریم)

• ρ (رو): چگالی جیوه (چون تو بارومتر جیوهای از جیوه استفاده میکنن)

• g: شتاب جاذبه (همون ۱۰)

• h: ارتفاع ستون جیوه توی لوله (همون اختلاف ارتفاع بین سطح جیوه توی ظرف و توی لوله)

۵. یه نکته جالب درباره عدد ۷۶ سانتیمتر!

حتماً تو کتاب دیدی که میگه فشار هوا در سطح دریا و دمای معمولی برابر با ۷۶ سانتیمتر جیوه یا همون ۱ اتمسفره. یعنی اگه بارومترت رو ببری کنار دریا، ارتفاع جیوه توی لوله میشه ۷۶ سانتیمتر. بری کوه، چون فشار هوا کمتره، این عدد کمتر میشه!

۶. بارومتر از کجا میدونه هوا چطوریه؟ (کاربرد قشنگش!)

چون با تغییر ارتفاع و آبوهوا فشار هوا عوض میشه، بارومتر به ما کمک میکنه پیشبینی کنیم هوا چطور میشه:

• اگه فشار هوا زیاد باشه (ستون جیوه بالاست)، معمولاً هوا صاف و آفتابیه.

• اگه فشار هوا کم باشه (ستون جیوه پایینه)، احتمال بارون و هوای ناپایدار زیاده!

۷. خلاصه که هیچی دیگه نمونده:

بارومتر همون مانومتره با یه تفاوت کوچیک! هر دو از یه فرمول استفاده میکنن (P = ρgh)، اما بارومتر فشار خود هوا رو اندازه میگیره، نه اختلاف فشار رو. پس یادت باشه:

• مانومتر → اختلاف فشار گاز با هوا

• بارومتر → خودِ فشار هوا

برای دانلود 50تست از بارومتر فیزیک دهم اینجا کلیک کنید

فهرست دبیران برتر فیزیک را از اینجا ببینید